{"id":1558,"date":"2012-09-06T07:36:59","date_gmt":"2012-09-06T07:36:59","guid":{"rendered":"http:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=1558"},"modified":"2012-09-06T07:44:17","modified_gmt":"2012-09-06T07:44:17","slug":"vilt-a-nttruaulindir-veri-jareign","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=1558","title":{"rendered":"Vilt \u00fe\u00fa a\u00f0 n\u00e1tt\u00faruau\u00f0lindir ver\u00f0i \u00fej\u00f3\u00f0areign?"},"content":{"rendered":"<p><em>[Birtist \u00ed Fr\u00e9ttabla\u00f0inu 5. september 2012.]<\/em><\/p>\n<p><em><\/em>Hinn 20. okt\u00f3ber n.k. ver\u00f0ur haldin \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla um till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s um n\u00fdja stj\u00f3rnarskr\u00e1. Auk almennrar spurningar um grundv\u00f6llinn ver\u00f0ur spurt um afst\u00f6\u00f0u til nokkurra lykilatri\u00f0a \u00ed till\u00f6gum r\u00e1\u00f0sins. \u00d6nnur spurningin, sem l\u00fdtur a\u00f0 einu \u00feessara atri\u00f0a, felst \u00ed fyrirs\u00f6gn \u00feessa pistils en er \u00ed heild sinni \u00feannig:<em> \u201eVilt \u00fe\u00fa a\u00f0 \u00ed n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1 ver\u00f0i n\u00e1tt\u00faruau\u00f0lindir sem ekki eru \u00ed einkaeigu l\u00fdstar \u00fej\u00f3\u00f0areign<\/em>?&#8220;<\/p>\n<p>Ekki vir\u00f0ist mikill \u00e1greiningur me\u00f0al \u00fej\u00f3\u00f0arinnar e\u00f0a stj\u00f3rnm\u00e1laflokkanna um svari\u00f0. Flestir vir\u00f0ast vilja stj\u00f3rnarskr\u00e1rvari\u00f0 \u00e1kv\u00e6\u00f0i um \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 n\u00e1tt\u00faruau\u00f0lindum og eru \u00fe\u00e1 einkum fiskimi\u00f0in og orkulindirnar haf\u00f0ar \u00ed huga. En \u00e1greiningur hefur veri\u00f0 um merkingu hugtaksins \u00fej\u00f3\u00f0areign, einkum me\u00f0al l\u00f6gfr\u00e6\u00f0inga. Til eru \u00feeir sem l\u00edta \u00e1 \u00feetta sem h\u00e1t\u00ed\u00f0lega en merkingarlitla yfirl\u00fdsingu. A\u00f0rir gefa minna fyrir or\u00f0i\u00f0 en vilja g\u00e6\u00f0a hugtaki\u00f0 innihaldi og \u00fe\u00e1 einkum \u00fev\u00ed hvernig beri a\u00f0 n\u00fdta au\u00f0lindirnar auk sk\u00fdrra \u00e1kv\u00e6\u00f0a um endurgjald fyrir afnot af \u00fej\u00f3\u00f0areignum.<\/p>\n<p>M\u00e1li\u00f0 er eitt \u00feeirra sem Al\u00feingi f\u00f3l stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0i a\u00f0 taka s\u00e9rstaklega til sko\u00f0unar. \u00dea\u00f0 var gert eins og s\u00e9st \u00ed \u00fdtarlegum \u00e1kv\u00e6\u00f0um, einkum \u00ed 34. gr. \u00ed frumvarpi r\u00e1\u00f0sins. A\u00f0 bei\u00f0ni Al\u00feingis var m\u00e1li\u00f0 aftur yfirfari\u00f0 \u00e1 fundum \u00feorra r\u00e1\u00f0smanna 8.-11. mars s.l. Megin\u00e1kv\u00e6\u00f0in \u00ed frumvarpsgreininni (eftir yfirfer\u00f0ina) eru \u00feessi:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00a0<strong>A1:<\/strong> Au\u00f0lindir \u00ed n\u00e1tt\u00faru \u00cdslands, sem ekki eru \u00ed einkaeigu, eru sameiginleg og \u00e6varandi eign \u00fej\u00f3\u00f0arinnar.<\/li>\n<li><strong>A2:<\/strong> Enginn getur fengi\u00f0 au\u00f0lindirnar, e\u00f0a r\u00e9ttindi tengd \u00feeim, til eignar e\u00f0a varanlegra afnota og aldrei m\u00e1 selja \u00fe\u00e6r e\u00f0a ve\u00f0setja.<\/li>\n<li><strong>A3:<\/strong> Til au\u00f0linda \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0areign teljast n\u00e1tt\u00farug\u00e6\u00f0i \u2026 sem ekki eru \u00ed einkaeigu.<\/li>\n<li><strong>A4:<\/strong> Stj\u00f3rnv\u00f6ld geta \u00e1 grundvelli laga veitt leyfi til afnota e\u00f0a hagn\u00fdtingar au\u00f0linda e\u00f0a annarra takmarka\u00f0ra almannag\u00e6\u00f0a, gegn fullu gjaldi og til tiltekins h\u00f3flegs t\u00edma \u00ed senn.<\/li>\n<li><strong>A5:<\/strong> Sl\u00edk leyfi skal veita \u00e1 jafnr\u00e6\u00f0isgrundvelli og \u00feau lei\u00f0a aldrei til eignarr\u00e9ttar e\u00f0a \u00f3afturkallanlegs forr\u00e6\u00f0is yfir au\u00f0lindunum.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Fyrsti m\u00e1lsli\u00f0urinn, A1, er yfirl\u00fdsing um \u00fej\u00f3\u00f0areign. Me\u00f0 A3 er sk\u00fdrt teki\u00f0 fram a\u00f0 ekki er veri\u00f0 a\u00f0 s\u00f6lsa einkaeigur undir r\u00edkisvaldi\u00f0. Um innihaldi\u00f0, me\u00f0fer\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0areigna, er fjalla\u00f0 \u00ed li\u00f0um A3, A4 og A5. Vegur \u00fear einna \u00feyngst a\u00f0 fyrir hagn\u00fdtinguna eigi a\u00f0 grei\u00f0a \u201efullt gjald\u201c, sem er or\u00f0alag s\u00f3tt \u00ed \u00e1kv\u00e6\u00f0i n\u00fagildandi stj\u00f3rnarskr\u00e1r um eignarn\u00e1m, og a\u00f0 n\u00fdtingarr\u00e9tturinn skuli veittur \u00e1 \u201ejafnr\u00e6\u00f0isgrundvelli\u201c.<\/p>\n<p>Spurningin um \u00fej\u00f3\u00f0areignina \u00ed atkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunni 20. okt\u00f3ber sn\u00fdst a\u00f0 formi til a\u00f0eins um yfirl\u00fdsinguna, \u00edgildi A1, en \u00e6tla ver\u00f0ur a\u00f0 Al\u00feingi muni sko\u00f0a j\u00e1yr\u00f0i vi\u00f0 henni sem efnislegan stu\u00f0ning vi\u00f0 alla 34. gr. \u00ed frumvarpi r\u00e1\u00f0sins.<\/p>\n<p><strong>R\u00f6k fyrir J\u00c1 vi\u00f0 spurningunni<\/strong><\/p>\n<p>Ekki er t\u00f3m til a\u00f0 rekja \u00feau fj\u00f6lm\u00f6rgu r\u00f6k sem fram hafa komi\u00f0 um \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 au\u00f0lindum og ver\u00f0ur a\u00f0eins t\u00e6pt \u00e1 nokkrum:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00c1 \u00fej\u00f3\u00f0fundinum 2011 var \u00e1berandi s\u00fa sko\u00f0un a\u00f0 m\u00e6la b\u00e6ri fyrir um eign \u00fej\u00f3\u00f0arinnar \u00e1 au\u00f0lindum \u00ed stj\u00f3rnarskr\u00e1 og a\u00f0 ar\u00f0ur af n\u00fdtingu \u00feeirra rynni a\u00f0 meginhluta til eigandans, \u00fej\u00f3\u00f0arinnar.<\/li>\n<li>Me\u00f0 yfirl\u00fdsingu um \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 au\u00f0lindum og \u00f6\u00f0rum takm\u00f6rku\u00f0um g\u00e6\u00f0um sem ekki eru \u00ed einkaeigu er veri\u00f0 a\u00f0 taka af skari\u00f0 um m\u00e1l sem hefur velkst lengi fyrir \u00feingi og \u00fej\u00f3\u00f0. N\u00fa er t\u00e6kif\u00e6ri a\u00f0 taka af skari\u00f0 \u00feannig a\u00f0 ekki ver\u00f0i um villst.<\/li>\n<li>Ekki s\u00edst er mikilv\u00e6gt vi\u00f0 hvers kyns samninga vi\u00f0 erlend r\u00edki e\u00f0a r\u00edkjasamt\u00f6k a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 \u00e1 hreinu a\u00f0 au\u00f0lindir lands og sj\u00e1var eru \u00ed eigu \u00edslensku \u00fej\u00f3\u00f0arinnar.<\/li>\n<li>Veri\u00f0 er a\u00f0 vinna a\u00f0 afm\u00f6rkun landareigna \u00ed einkaeigu. Afgangurinn \u00e1 ekki a\u00f0 ver\u00f0a einskis manns land heldur \u00f3tv\u00edr\u00e6\u00f0 sameign \u00fej\u00f3\u00f0arinnar.<\/li>\n<li>N\u00fdting \u00fej\u00f3\u00f0areigna, fiskimi\u00f0a e\u00f0a orkulinda, \u00e1 \u00e1fram a\u00f0 vera \u00ed h\u00f6ndum einstaklinga og fyrirt\u00e6kja. \u00dev\u00ed er ekki veri\u00f0 a\u00f0 breyta me\u00f0 yfirl\u00fdsingu um \u00fej\u00f3\u00f0areign.<\/li>\n<li>Stj\u00f3rnarskr\u00e1r\u00e1kv\u00e6\u00f0in n\u00fdju setja \u00fev\u00ed si\u00f0fer\u00f0ilegar skor\u00f0ur hvernig me\u00f0 skal fara vi\u00f0 \u00fathlutun n\u00fdtingarleyfa. En \u00fea\u00f0 ver\u00f0ur \u00e1fram hlutverk Al\u00feingis a\u00f0 setja leikreglurnar. \u00c1kv\u00e6\u00f0in m\u00e6la t.d. hvorki fyrir um tilteki\u00f0 kv\u00f3takerfi n\u00e9 einhverja a\u00f0ra fiskvei\u00f0istj\u00f3rnunara\u00f0fer\u00f0.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>R\u00f6k fyrir NEI vi\u00f0 spurningunni<\/strong><\/p>\n<p>Andst\u00e6\u00f0ingar \u00fej\u00f3\u00f0areignar hafa ekki tj\u00e1\u00f0 sig miki\u00f0 me\u00f0 beinum h\u00e6tti heldur fremur \u00feannig a\u00f0 gera eigi hlutina einhvern veginn \u00f6\u00f0ru v\u00edsi:<\/p>\n<ul>\n<li>Sumir l\u00f6gfr\u00e6\u00f0ingar segja hugtaki\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0areign vera lo\u00f0i\u00f0 og skapa \u00fdmsan skilgreiningarvanda. \u00a0\u00a0\u00dev\u00ed er til a\u00f0 svara a\u00f0 \u00ed \u00a0stj\u00f3rnarskr\u00e1r\u00e1kv\u00e6\u00f0inu \u00a0og \u00ed \u00a0umr\u00e6ddri 34. gr. \u00ed frumvarpi r\u00e1\u00f0sins er kve\u00f0i\u00f0 sk\u00fdrt \u00e1 um merkingu or\u00f0sins.<\/li>\n<li>Sagt hefur veri\u00f0 a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0areign feli \u00ed s\u00e9r \u00fej\u00f3\u00f0n\u00fdtingu sem s\u00e9 af hinu vonda. \u00deetta er \u00e1 misskilningi byggt \u00a0\u00fear sem stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0 tekur sk\u00fdrt fram a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0areign n\u00e1i a\u00f0eins til \u00feeirra r\u00e9ttinda sem ekki eru \u00feegar \u00ed einkaeigu. H\u00fan n\u00e6r einungis til \u00feess sem enginn hefur me\u00f0 r\u00e9ttu geta\u00f0 eigna\u00f0 s\u00e9r.<\/li>\n<li>Sumir hafa \u00e1hyggjur af \u00fev\u00ed a\u00f0 n\u00fd e\u00f0a breytt \u00e1kv\u00e6\u00f0i um \u00fej\u00f3\u00f0areign og afnotaskilm\u00e1la setji allt \u00e1 hvolf. \u00c9g tel \u00feetta \u00f3\u00fearfa \u00e1hyggjur. \u00a0\u00a0\u00dea\u00f0 er undir l\u00f6ggjafanum komi\u00f0 a\u00f0 tryggja a\u00f0 framkv\u00e6md \u00fej\u00f3\u00f0areignar\u00e1kv\u00e6\u00f0isins eigi s\u00e9r e\u00f0lilegan a\u00f0draganda og a\u00f0l\u00f6gunart\u00edma.<\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00c1lyktun<\/strong><\/p>\n<p>Pistilh\u00f6fundur m\u00e6lir me\u00f0 j\u00e1yr\u00f0i vi\u00f0 spurningunni. \u00dear me\u00f0 ver\u00f0i tryggt a\u00f0 sameiginlegur au\u00f0ur lands og sj\u00e1var haldist hj\u00e1 \u00fej\u00f3\u00f0inni en hverfi ekki til einstaklinga hvort sem er innan lands e\u00f0a utan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[Birtist \u00ed Fr\u00e9ttabla\u00f0inu 5. september 2012.] Hinn 20. okt\u00f3ber n.k. ver\u00f0ur haldin \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0sla um till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s um n\u00fdja stj\u00f3rnarskr\u00e1. Auk almennrar spurningar um grundv\u00f6llinn ver\u00f0ur spurt um afst\u00f6\u00f0u til nokkurra lykilatri\u00f0a \u00ed till\u00f6gum r\u00e1\u00f0sins. \u00d6nnur spurningin, sem l\u00fdtur a\u00f0 einu \u00feessara atri\u00f0a, felst \u00ed fyrirs\u00f6gn \u00feessa pistils en er \u00ed heild sinni \u00feannig: \u201eVilt \u00fe\u00fa [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[51,18,28,53,64],"class_list":["post-1558","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-eigin-vefsida","tag-audlindamal","tag-fiskveidistjornun","tag-frettabladid","tag-tillogur-stjornlagarads","tag-thjodaratkvaedagreidsla-2012"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1558","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1558"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1558\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1564,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1558\/revisions\/1564"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1558"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1558"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1558"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}