{"id":1691,"date":"2012-10-12T10:03:06","date_gmt":"2012-10-12T10:03:06","guid":{"rendered":"http:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=1691"},"modified":"2012-10-12T10:15:51","modified_gmt":"2012-10-12T10:15:51","slug":"vilt-thu-tillogur-stjornlagarads-sem-grundvoll-ad-stjornarskra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=1691","title":{"rendered":"Vilt \u00fe\u00fa till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s sem grundv\u00f6ll a\u00f0 stj\u00f3rnarskr\u00e1?"},"content":{"rendered":"<p><em>[Birtist \u00ed Fr\u00e9ttabla\u00f0inu 11. okt\u00f3ber 2012.]<\/em><\/p>\n<p>\u00cd pistlum undanfarnar vikur hafa veri\u00f0 reifa\u00f0ar \u00fe\u00e6r fimm spurningar sem lag\u00f0ar ver\u00f0a fyrir \u00fej\u00f3\u00f0ina 20. okt\u00f3ber n.k. og fjalla um einst\u00f6k lykilatri\u00f0i \u00ed n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1. Eftir situr fyrsta, og um lei\u00f0 a\u00f0alspurningin, um \u00fea\u00f0 hvort till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s skuli lag\u00f0ar til grundvallar frumvarpi a\u00f0 n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1.<\/p>\n<p>Spurningin er \u00ed heild \u00feannig: <em>\u201eVilt \u00fe\u00fa a\u00f0 till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s ver\u00f0i lag\u00f0ar til grundvallar frumvarpi a\u00f0 n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1?\u201c<\/em><\/p>\n<p>Spurningin er nokku\u00f0 opin, v\u00e6ntanlega v\u00edsvitandi. Fyrir liggur a\u00f0 \u00feingnefnd s\u00fa sem fjallar um m\u00e1li\u00f0 er a\u00f0 l\u00e1ta h\u00f3p l\u00f6gfr\u00e6\u00f0inga yfirfara till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s. Ekki til a\u00f0 breyta \u00feeim efnislega, heldur til a\u00f0 lagf\u00e6ra hugsanlega fr\u00e6\u00f0ilega hn\u00f6kra. Jafnframt ver\u00f0ur a\u00f0 \u00e6tla a\u00f0 \u00feingnefndin muni breg\u00f0ast vi\u00f0 sv\u00f6rum \u00fej\u00f3\u00f0arinnar vi\u00f0 sundurgreindu spurningunum fimm. Komi \u00f3tv\u00edr\u00e6tt \u00ed lj\u00f3s a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0in vilji hafa einhver af \u00feeim atri\u00f0um sem um er spurt \u00e1 annan veg en stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0 leggur til, hl\u00fdtur \u00feingnefndin a\u00f0 breyta frumvarpinu eins og \u00fea\u00f0 kom fr\u00e1 r\u00e1\u00f0inu til samr\u00e6mis.<\/p>\n<p>Grundvallarspurningin er \u00fev\u00ed hvort leggja skuli till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s fyrir \u00feingi\u00f0 sem frumvarp a\u00f0 n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1 eftir lagat\u00e6knilegar lagf\u00e6ringar og breytingar \u00ed samr\u00e6mi vi\u00f0 \u00farslit \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunnar.<\/p>\n<p>\u00dej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slan er einungis r\u00e1\u00f0gefandi fyrir \u00fe\u00e1 nefnd \u00feingsins sem mun a\u00f0 lokum leggja frumvarpi\u00f0 fyrir \u00feingi\u00f0. S\u00ed\u00f0an tekur vi\u00f0 umr\u00e6\u00f0a og afgrei\u00f0sla \u00e1 \u00feinginu sj\u00e1lfu. \u00deingi\u00f0 g\u00e6ti \u00e1tt til a\u00f0 breyta frumvarpinu enn frekar \u2013 en vonandi a\u00f0eins til b\u00f3ta! \u00dej\u00f3\u00f0in er \u00fev\u00ed ekki a\u00f0 taka afst\u00f6\u00f0u til endanlegrar ger\u00f0ar stj\u00f3rnarskr\u00e1r \u00e1 \u00feessu stigi. Vonandi gefst henni t\u00e6kif\u00e6ri til \u00feess \u00e1 lokastigi. \u00dej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slan 20. okt\u00f3ber er engu a\u00f0 s\u00ed\u00f0ur afar mikilv\u00e6gur \u00e1fangi a\u00f0 \u00fev\u00ed marki a\u00f0 f\u00e1 l\u00fd\u00f0veldinu endurb\u00e6tta og heilst\u00e6\u00f0a stj\u00f3rnarskr\u00e1.<\/p>\n<p><strong>R\u00f6k fyrir J\u00c1 vi\u00f0 spurningunni<\/strong><\/p>\n<p>\u00dej\u00f3\u00f0in hefur b\u00fai\u00f0 vi\u00f0 br\u00e1\u00f0abirg\u00f0astj\u00f3rnarskr\u00e1 allan l\u00fd\u00f0veldist\u00edmann. N\u00fa er t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 setja okkur tryggan, \u00edslenskan samf\u00e9lagss\u00e1ttm\u00e1la. \u00dea\u00f0 er allsendis \u00f3v\u00edst hvort anna\u00f0 t\u00e6kif\u00e6ri gefst n\u00e6stu \u00e1ratugina.<\/p>\n<p>\u00cd stj\u00f3rnarskr\u00e1rfrumvarpi stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s eru m.a. eftirfarandi n\u00fdm\u00e6li:<\/p>\n<ul>\n<li>\u00c1kv\u00e6\u00f0i um mannr\u00e9ttindi efld.<\/li>\n<li>N\u00e1tt\u00faruvernd gert h\u00e6rra undir h\u00f6f\u00f0i en \u00e1\u00f0ur.<\/li>\n<li>Au\u00f0lindir skilgreindar sem \u00fej\u00f3\u00f0areign og kve\u00f0i\u00f0 \u00e1 um afnotagrei\u00f0slur.<\/li>\n<li>Jafn atkv\u00e6\u00f0isr\u00e9ttur allra og pers\u00f3nukj\u00f6r.<\/li>\n<li>Sta\u00f0a Al\u00feingis styrkt andsp\u00e6nis framkv\u00e6mdarvaldinu.<\/li>\n<li>\u00cdtarleg n\u00fd \u00e1kv\u00e6\u00f0i um beint l\u00fd\u00f0r\u00e6\u00f0i.<\/li>\n<li>Stj\u00f3rnarskr\u00e1in verndu\u00f0 me\u00f0 skipun eftirlitsnefndar, L\u00f6gr\u00e9ttu.<\/li>\n<li>\u00c1kv\u00e6\u00f0i um forseta \u00cdslands ger\u00f0 sk\u00fdr og honum fali\u00f0 a\u00f0haldshlutverk.<\/li>\n<li>\u00deingr\u00e6\u00f0i\u00f0 treyst, m.a. me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 Al\u00feingi kj\u00f3si fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra.<\/li>\n<li>\u00c1kv\u00e6\u00f0i til a\u00f0 tryggja \u00f3h\u00e1\u00f0 val \u00e1 d\u00f3murum.<\/li>\n<li>Sveitarf\u00e9l\u00f6gunum lyft \u00e1 stall \u00ed s\u00e9rst\u00f6kum kafla.<\/li>\n<li>Tryggt a\u00f0 ekki ver\u00f0i af inng\u00f6ngu \u00ed Evr\u00f3pusambandi\u00f0 nema \u00fej\u00f3\u00f0in \u00e1kve\u00f0i \u00fea\u00f0 sj\u00e1lf.<\/li>\n<li>\u00dej\u00f3\u00f0in sta\u00f0festi framvegis stj\u00f3rnarskr\u00e1rbreytingar.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>R\u00f6k fyrir NEI vi\u00f0 spurningunni<\/strong><\/p>\n<p>\u00dart\u00f6luraddir heyrast:<\/p>\n<ul>\n<li>\u201eEkki n\u00fana heldur seinna\u201c segja sumir. Svo hefur veri\u00f0 tala\u00f0 \u00ed n\u00e6r sj\u00f6t\u00edu \u00e1r. Tilraunir hafa veri\u00f0 ger\u00f0ar til semja n\u00fdja stj\u00f3rnarskr\u00e1 \u2013 en \u00e1n \u00e1rangurs. Einmitt n\u00fa gefst kj\u00f3sendum kostur \u00e1 a\u00f0 tj\u00e1 hug sinn og stu\u00f0la a\u00f0 gagngerum umb\u00f3tum \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1nni.<\/li>\n<li>\u201e\u00dea\u00f0 er veri\u00f0 a\u00f0 bylta stj\u00f3rnarskr\u00e1nni\u201c er sagt. \u00deetta eru \u00fdkjur. \u00dea\u00f0 eru tilt\u00f6lulega f\u00e1 atri\u00f0i sem breytast umtalsvert, en lykilatri\u00f0i a\u00f0 v\u00edsu. En einmitt um flest \u00feeirra ver\u00f0ur spurt \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunni.<\/li>\n<li>\u00a0\u201eGamla stj\u00f3rnarskr\u00e1in olli ekki kreppunni\u201c er l\u00edka sagt. H\u00fan var e.t.v. ekki bein ors\u00f6k en me\u00f0 \u00fev\u00ed herta a\u00f0haldi a\u00f0 valdinu sem lagt er til \u00ed stj\u00f3rnarskr\u00e1rfrumvarpinu er \u00fea\u00f0 gert \u00f3l\u00edklegra a\u00f0 \u00fev\u00edl\u00edk \u00f3sk\u00f6p af mannav\u00f6ldum hendi okkur aftur.<\/li>\n<li>\u00a0Heyrist hefur a\u00f0 \u00fea\u00f0 hafi ekki veri\u00f0 \u201er\u00e9tta\u201c f\u00f3lki\u00f0 sem sat \u00ed stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0i. Hverjir v\u00f6ldust til verksins m\u00e1 ekki skipta m\u00e1li heldur innihaldi\u00f0 \u00ed \u00fev\u00ed sem lagt er til. Kj\u00f3sendur d\u00e6mi af verkunum, ekki h\u00f6fundunum. Aukin heldur kom fj\u00f6ldi annarra en stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0smanna a\u00f0 m\u00e1linu, svo sem stj\u00f3rnlaganefnd, s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ingar stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s og fyrri stj\u00f3rnarskr\u00e1rnefndir, en ekki s\u00edst \u00fe\u00fasundmannafundur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar hausti\u00f0 2010.<\/li>\n<li>\u201eFrumvarp stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s er galla\u00f0\u201c segja einstaka fr\u00e6\u00f0ingar, en nefna \u00fe\u00f3 sjaldnast bitast\u00e6\u00f0 d\u00e6mi. Vitaskuld getur gott lengi batna\u00f0. Veri\u00f0 er a\u00f0 yfirfara l\u00f6gfr\u00e6\u00f0ina \u00ed frumvarpinu og \u00fej\u00f3\u00f0in mun kve\u00f0a upp \u00far um nokkur \u00e1litam\u00e1l \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slunni. S\u00ed\u00f0an geta \u00feingmenn, velvilja\u00f0ir m\u00e1linu, b\u00e6tt um betur \u00feegar frumvarpi\u00f0 hefur veri\u00f0 lagt fram. Fullyr\u00f0a m\u00e1 a\u00f0 aldrei hafi jafn vel veri\u00f0 sta\u00f0i\u00f0 a\u00f0 endurb\u00f3tum \u00e1 stj\u00f3rnarskr\u00e1nni og n\u00fa.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u00c1lyktun<\/strong><\/p>\n<p>Vali\u00f0 stendur a\u00f0eins um tvennt: Stj\u00f3rnarskr\u00e1 sem bygg\u00f0 er \u00e1 frumvarpi stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s e\u00f0a n\u00fagildandi br\u00e1\u00f0abirg\u00f0astj\u00f3rnarskr\u00e1 fr\u00e1 1944. Vilji kj\u00f3sendur koma \u00ed veg fyrir a\u00f0 m\u00e1linu ver\u00f0i drepi\u00f0 \u00e1 dreif og a\u00f0 stj\u00f3rnarskr\u00e1rumb\u00e6tur ver\u00f0i a\u00f0 engu eiga \u00feeir a\u00f0 flykkjast \u00e1 kj\u00f6rsta\u00f0 og gjalda stj\u00f3rnarskr\u00e1rfrumvarpinu j\u00e1yr\u00f0i sitt.<\/p>\n<p>Ver\u00f0i \u00fe\u00e1tttaka 20. okt\u00f3ber g\u00f3\u00f0 og afsta\u00f0a kj\u00f3senda afgerandi hl\u00fdtur \u00feingi\u00f0 a\u00f0 taka mark \u00e1 ni\u00f0urst\u00f6\u00f0unum og grei\u00f0a g\u00f6tu n\u00fdrrar stj\u00f3rnarskr\u00e1r sem getur teki\u00f0 gildi 17. j\u00fan\u00ed 2013.<\/p>\n<p>H\u00f6fundur \u00feessa pistils bendir \u00e1 a\u00f0 n\u00fa gefst einst\u00e6tt t\u00e6kif\u00e6ri til a\u00f0 stu\u00f0la a\u00f0 b\u00e6ttum stj\u00f3rnarh\u00e1ttum og m\u00e6lir \u00fev\u00ed eindregi\u00f0 me\u00f0 j\u00e1yr\u00f0i vi\u00f0 grundvallarspurningunni um stj\u00f3rnarskr\u00e1rfrumvarpi\u00f0.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[Birtist \u00ed Fr\u00e9ttabla\u00f0inu 11. okt\u00f3ber 2012.] \u00cd pistlum undanfarnar vikur hafa veri\u00f0 reifa\u00f0ar \u00fe\u00e6r fimm spurningar sem lag\u00f0ar ver\u00f0a fyrir \u00fej\u00f3\u00f0ina 20. okt\u00f3ber n.k. og fjalla um einst\u00f6k lykilatri\u00f0i \u00ed n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1. Eftir situr fyrsta, og um lei\u00f0 a\u00f0alspurningin, um \u00fea\u00f0 hvort till\u00f6gur stj\u00f3rnlagar\u00e1\u00f0s skuli lag\u00f0ar til grundvallar frumvarpi a\u00f0 n\u00fdrri stj\u00f3rnarskr\u00e1. Spurningin er \u00ed [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[55,53,64],"class_list":["post-1691","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-eigin-vefsida","tag-stjornarskrarmal","tag-tillogur-stjornlagarads","tag-thjodaratkvaedagreidsla-2012"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1691","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1691"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1691\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1695,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1691\/revisions\/1695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}