{"id":2290,"date":"2015-09-12T21:24:50","date_gmt":"2015-09-12T21:24:50","guid":{"rendered":"http:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=2290"},"modified":"2024-12-06T12:43:55","modified_gmt":"2024-12-06T12:43:55","slug":"ollum-til-hagsbota-ad-na-sattum-vid-thjodina-um-kvotakerfid","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/?p=2290","title":{"rendered":"\u00d6llum til hagsb\u00f3ta a\u00f0 n\u00e1 s\u00e1ttum vi\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0ina um kv\u00f3takerfi\u00f0"},"content":{"rendered":"<p><em>[Eftirfarandi\u00a0pistill birtist \u00ed t\u00edmaritinu Sj\u00e1varafli, \u00e1g\u00fasthefti 2015, bls. 4. Texti greinar minnar fylgir h\u00e9r \u00e1 eftir.\u00a0\u00dear \u00e1 eftir birtist fors\u00ed\u00f0a t\u00edmaritsins og f\u00e6st \u00fe\u00e1\u00a0a\u00f0gangur a\u00f0 heftinu um lei\u00f0.]<\/em><\/p>\n<p>Vart er lengur um \u00fea\u00f0 deilt a\u00f0 stj\u00f3rna \u00fearf a\u00f0gengi a\u00f0 takm\u00f6rku\u00f0um au\u00f0lindum eins og fiskistofnum. Takm\u00f6rkun \u00e1 vei\u00f0inni getur veri\u00f0 me\u00f0 \u00fdmsu m\u00f3ti en flestir hag- og fiskifr\u00e6\u00f0ingar telja a\u00f0 aflakv\u00f3takerfi s\u00e9 skilvirkasta a\u00f0fer\u00f0in \u00ed \u00fev\u00ed skyni.<\/p>\n<p>Kv\u00f3tunum var upphaflega \u00fathluta\u00f0 \u00f3keypis en hafa s\u00ed\u00f0an gengi\u00f0 kaupum og s\u00f6lum. \u00dea\u00f0 hefur \u00fej\u00f3\u00f0in ekki geta\u00f0 s\u00e6tt sig vi\u00f0 \u2013 og gerir ekki enn, a\u00f0 mati greinarh\u00f6fundar. \u00dev\u00ed hefur \u00fatger\u00f0in ekki geta\u00f0 noti\u00f0 til fulls kosta kv\u00f3tafyrirkomulagsins og eil\u00edft b\u00fai\u00f0 vi\u00f0 \u00f3vissu um framt\u00ed\u00f0 \u00feess. \u00c1st\u00e6\u00f0an er s\u00fa a\u00f0 \u00fea\u00f0 skortir si\u00f0fer\u00f0ilegan grundv\u00f6ll undir kv\u00f3takerfi\u00f0, grundv\u00f6ll sem b\u00e6\u00f0i \u00fej\u00f3\u00f0in og \u00feeir sem a\u00f0 sj\u00e1var\u00fatvegi starfa geta vi\u00f0 una\u00f0.<\/p>\n<p><strong>Makr\u00edlm\u00e1li\u00f0 angi af sama mei\u00f0i<\/strong><\/p>\n<p>\u00cd vor lei\u00f0 var lagt fram stj\u00f3rnarfrumvarp um \u00fathlutun makr\u00edlkv\u00f3ta me\u00f0 \u00fev\u00ed n\u00fdm\u00e6li a\u00f0 kv\u00f3tum skyldi ekki lengur \u00fathluta\u00f0 til eins \u00e1rs \u00ed senn \u00e1n frekari skuldbindinga. \u00cd \u00feess sta\u00f0 skyldi \u00fathlutunin vera \u00f3t\u00edmabundin nema hva\u00f0 stj\u00f3rnv\u00f6ld g\u00e6tu afturkalla\u00f0 hana, en til \u00feess \u00feurfi sex \u00e1ra a\u00f0draganda. Eigi a\u00f0 segja \u00e1kv\u00e6\u00f0inu upp \u00feurfi \u00fev\u00ed meiri hluti \u00e1 Al\u00feingi a\u00f0 vera sama sinnis \u00ed tv\u00f6 ef ekki \u00ferj\u00fa kj\u00f6rt\u00edmabil \u00ed r\u00f6\u00f0. \u00dea\u00f0 v\u00e6ri \u00fev\u00ed jafnvel erfi\u00f0ara a\u00f0 afturkalla makr\u00edl\u00fathlutunina en a\u00f0 breyta sj\u00e1lfri stj\u00f3rnarskr\u00e1nni.<\/p>\n<p>Hrundi\u00f0 var af sta\u00f0 undirskriftas\u00f6fnun til a\u00f0 hindra framgang \u00feessa m\u00e1ls og skrifu\u00f0u yfir 53 \u00fe\u00fasund kj\u00f3sendur undir \u00e1skorun til \u201eforseta \u00cdslands a\u00f0 v\u00edsa \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0aratkv\u00e6\u00f0agrei\u00f0slu hverjum \u00feeim l\u00f6gum sem Al\u00feingi sam\u00feykkir \u00fear sem fiskvei\u00f0iau\u00f0lindum er r\u00e1\u00f0stafa\u00f0 til lengri t\u00edma en eins \u00e1rs \u00e1 me\u00f0an ekkert \u00e1kv\u00e6\u00f0i um \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 au\u00f0lindum hefur veri\u00f0 sett \u00ed stj\u00f3rnarskr\u00e1 og \u00fej\u00f3\u00f0inni ekki veri\u00f0 tryggt fullt gjald fyrir afnot \u00feeirra.\u201c Fj\u00f6ldi \u00feeirra sem skrifa\u00f0i undir eru um 22% kosningab\u00e6rra manna \u00ed landinu.<\/p>\n<p>Makr\u00edlfrumvarpi\u00f0 var ekki sm\u00e1m\u00e1l um sm\u00e1an fisk heldur kynni \u00fea\u00f0 a\u00f0 ry\u00f0ja brautina a\u00f0 endanlegri einkav\u00e6\u00f0ingu fiskimi\u00f0a vi\u00f0 \u00cdslandsstrendur. \u00dev\u00ed var frumvarpi\u00f0 \u00f3g\u00e6fuspor. Sj\u00e1var\u00fatvegsr\u00e1\u00f0herra hlusta\u00f0i \u00e1 r\u00f6kin og dr\u00f3 frumvarpi\u00f0 til baka, enda mun \u00fea\u00f0 ekki hafa veri\u00f0 \u00e6tlun hans a\u00f0 festa makr\u00edl\u00fathlutunina \u00ed sessi, heldur hi\u00f0 gagnst\u00e6\u00f0a. Fyrir \u00feetta \u00e1 hann hr\u00f3s skili\u00f0.<\/p>\n<p><strong>Si\u00f0legur grunnur kv\u00f3takerfisins<\/strong><\/p>\n<p>N\u00fa \u00fearf a\u00f0 vinna a\u00f0 varanlegri lausn sem tryggir gott kv\u00f3takerfi, en \u00fe\u00e1 ver\u00f0ur ekki undan \u00fev\u00ed vikist a\u00f0 stj\u00f3rnarskr\u00e1rbinda \u00e1kv\u00e6\u00f0i um raunverulega \u00fej\u00f3\u00f0areign \u00e1 sameiginlegum au\u00f0lindum; tryggja jafnr\u00e6\u00f0i \u00ed a\u00f0gengi a\u00f0 \u00feeim og e\u00f0lilegt gjald fyrir afnot \u00feeirra.<\/p>\n<p>Ekki er sanngjarnt a\u00f0 innkalla kv\u00f3tana fyrirvaralaust. \u00dea\u00f0 er til millilei\u00f0 sem \u00ed senn tryggir fyllstu hagkv\u00e6mni, st\u00f3reykur jafnr\u00e6\u00f0i \u00ed a\u00f0gangi a\u00f0 vei\u00f0unum og veitir n\u00faverandi \u00fatger\u00f0um og \u00fear me\u00f0 kv\u00f3tah\u00f6fum e\u00f0lilega a\u00f0l\u00f6gun um lei\u00f0 og teki\u00f0 er tillit til fors\u00f6gunnar.<\/p>\n<p>\u00deessi lei\u00f0 hefur lengi legi\u00f0 fyrir. \u00cd henni er gengi\u00f0 \u00fat fr\u00e1 n\u00faverandi st\u00f6\u00f0u, \u00fe.e.a.s. \u00feeirri a\u00f0 kv\u00f3tarnir eru, \u00a0\u00feegar af sta\u00f0 er lagt, \u00ed h\u00f6ndum tiltekinna \u00fatger\u00f0a. Aflahlutdeildum er s\u00ed\u00f0an endur\u00fathluta\u00f0 n\u00e6r \u00f3breyttum fr\u00e1 \u00e1ri til \u00e1rs en \u00fe\u00f3 skertar l\u00edtillega \u00ed hvert sinn, segjum 8% \u00e1 hverju \u00e1ri. \u00deau 8% eru s\u00ed\u00f0an seld \u00e1 opinberu uppbo\u00f0i og l\u00fata s\u00f6mu sker\u00f0ingar\u00e1kv\u00e6\u00f0um. \u00deeir sem vilja hefja \u00fatger\u00f0 geta \u00fev\u00ed afla\u00f0 s\u00e9r kv\u00f3ta \u00e1 \u00feessum uppbo\u00f0smarka\u00f0i. \u00deeir sem fyrir eru og vilja halda s\u00ednum hlut \u00f3skertum \u00feurfa \u00e1rlega a\u00f0 kaupa \u00fea\u00f0 sem nemur sker\u00f0ingunni.<\/p>\n<p>S\u00fdna m\u00e1 fram \u00e1 me\u00f0 hef\u00f0bundnum n\u00favir\u00f0isreikningum a\u00f0 \u00feessi lei\u00f0 fetar \u00feann me\u00f0alveg a\u00f0 n\u00faverandi kv\u00f3tahafar og \u00fej\u00f3\u00f0in skipta \u00e1 milli s\u00edn ver\u00f0m\u00e6ti aflahlutdeildanna nokkurn veginn til helminga. \u00dea\u00f0 sem meira er \u00fe\u00e1 \u00e6tti \u00fatger\u00f0in a\u00f0 vera betur sett me\u00f0 sl\u00edkt kerfi en p\u00f3lit\u00edskt \u00e1kvar\u00f0a\u00f0 vei\u00f0igjald \u00e1 grundvelli h\u00e6pinna \u00fatreikninga og s\u00edfellda \u00f3vissu um framt\u00ed\u00f0 alls kerfisins. P\u00f3lit\u00edsk ver\u00f0lagning g\u00e6\u00f0a heyrir til s\u00f6gu haft\u00e1ranna um og upp \u00far mi\u00f0ri s.l. \u00f6ld en er n\u00fa t\u00edmaskekkja sem stingur \u00ed st\u00faf vi\u00f0 \u00feann marka\u00f0sb\u00faskap sem vel hefur reynst.<\/p>\n<p>\u00cd huga greinarh\u00f6fundar er ekki a\u00f0alatri\u00f0i\u00f0 hvort sl\u00edkt kerfi skilar eiganda fiskau\u00f0lindarinnar, \u00fej\u00f3\u00f0inni, meiru e\u00f0a minna \u00ed vasann en n\u00faverandi vei\u00f0igj\u00f6ld, heldur \u00fea\u00f0 a\u00f0 jafnr\u00e6\u00f0i s\u00e9 komi\u00f0 \u00e1 og marka\u00f0ur en ekki p\u00f3lit\u00edk \u00e1kvar\u00f0i hvert afnotagjaldi\u00f0 skuli vera. Um lei\u00f0 er sanngjarnt a\u00f0 s\u00e1 au\u00f0lindaar\u00f0ur, sem \u00feannig er innheimtur, renni a.m.k \u00ed byrjun, \u00ed mestum m\u00e6li til \u00feeirra bygg\u00f0a \u00fea\u00f0an sem \u00fatger\u00f0 er stundu\u00f0. \u00dear m\u00e1 nota f\u00e9\u00f0 til a\u00f0 styrkja b\u00fasetu me\u00f0 \u00fdmsum h\u00e6tti. \u00deetta er betri lei\u00f0 en fl\u00f3kin \u00fatf\u00e6rsla bygg\u00f0akv\u00f3ta, l\u00f6ndunarkva\u00f0a e\u00f0a annarra k\u00fansta \u00ed margslungnu kerfi.<\/p>\n<p>Ni\u00f0ursta\u00f0an er s\u00fa a\u00f0 festa \u00fearf kv\u00f3takerfi\u00f0 \u00ed sessi sj\u00e1var\u00fatveginum og \u00fej\u00f3\u00f0inni til hagsb\u00f3ta. En \u00feetta ver\u00f0ur a\u00f0eins gert \u00feannig a\u00f0 f\u00f3lki finnist ekki a\u00f0 veri\u00f0 s\u00e9 a\u00f0 afhenda ver\u00f0m\u00e6ti til meintra \u00fatvalinna \u00e1n e\u00f0lilegs endurgjalds. Marka\u00f0sfyrirkomulag er hlutlaus lei\u00f0 a\u00f0 \u00feessu marki.<\/p>\n<p><em>\u00deorkell Helgason, \u00e1hugama\u00f0ur um sanngjarnt kv\u00f3takerfi<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><iframe title=\"Sj\u00e1varafl 4.tbl 2015\" src=\"https:\/\/e.issuu.com\/embed.html?u=sjavarafl&#038;d=agust2015_net2\" style=\"border:none; width: 1080px; height: 828px;\" allow=\"clipboard-write,allow-top-navigation,allow-top-navigation-by-user-activation,allow-downloads,allow-scripts,allow-same-origin,allow-popups,allow-modals,allow-popups-to-escape-sandbox,allow-forms\"  allowfullscreen=\"true\"><\/iframe><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[Eftirfarandi\u00a0pistill birtist \u00ed t\u00edmaritinu Sj\u00e1varafli, \u00e1g\u00fasthefti 2015, bls. 4. Texti greinar minnar fylgir h\u00e9r \u00e1 eftir.\u00a0\u00dear \u00e1 eftir birtist fors\u00ed\u00f0a t\u00edmaritsins og f\u00e6st \u00fe\u00e1\u00a0a\u00f0gangur a\u00f0 heftinu um lei\u00f0.] Vart er lengur um \u00fea\u00f0 deilt a\u00f0 stj\u00f3rna \u00fearf a\u00f0gengi a\u00f0 takm\u00f6rku\u00f0um au\u00f0lindum eins og fiskistofnum. Takm\u00f6rkun \u00e1 vei\u00f0inni getur veri\u00f0 me\u00f0 \u00fdmsu m\u00f3ti en flestir hag- [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[51,18,55],"class_list":["post-2290","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-eigin-vefsida","tag-audlindamal","tag-fiskveidistjornun","tag-stjornarskrarmal"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2290","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2290"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2290\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2300,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2290\/revisions\/2300"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2290"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2290"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/thorkellhelgason.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2290"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}